TvO 2020-3

Een pilot gericht op de narratieve benadering in een JJI Uit onderzoek blijkt dat jongeren zowel tijdens als na hun verblijf in een justitiële jeugdinrichting (JJI) ervaren dat medewerkers hen niet echt kennen. Dit terwijl het ervaren van verbinding in de werkrelatie van groot belang is. Een narratieve benadering kan bijdragen aan het versterken van de werkrelatie tussen medewerkers en jongeren. Daarmee wordt immers ruimte geboden voor wat betekenisvol is vanuit het eigen verhaal. In dit artikel bespreken we de resultaten van een pilot in een JJI waarin een toegepaste narratieve methodiek is ingezet van Young in Prison. De resultaten suggereren dat de methodiek voor zowel professionals als de jongeren betekenisvol kan zijn.

Het debat over gelijke kansen woedt al jaren, maar heeft me de coronacrisis weer extra aandacht gekregen. Hoogleraar Eddie Denessen vertelt welke effecten deze tijd op kinderen kan hebben en wat scholen en hulpverlening nu en in de toekomst kunnen doen.

Het perspectief van de cliënt en begeleiders Grensoverschrijdend gedrag, zoals agressie, zelfbeschadigend en seksueel ongepast gedrag, komt vaker voor bij mensen met een verstandelijke beperking dan bij mensen zonder verstandelijke beperking. Het kan ernstige gevolgen hebben, zowel voor de persoon die het gedrag laat zien als voor de omgeving. Hoewel er steeds meer aandacht is voor deze doelgroep, is er nog weinig bekend over de triggers, consequenties en omstandigheden van grensoverschrijdend gedrag in relatie tot de omgeving. Voor gerichte interventies is deze kennis noodzakelijk. Uit structurele klinische observatie, een review en kwalitatieve interviewstudies komt naar voren dat het meeste grensoverschrijdend gedrag veroorzaakt wordt door een kleine groep mensen. Daarnaast blijkt dat triggers van grensoverschrijdend gedrag zowel in de persoon zelf, in interacties als in situaties kunnen zitten. Bovendien blijkt dat begeleiders en cliënten deels andere redenen noemen voor het ontstaan van het gedrag. Het meenemen van beide perspectieven is dan ook belangrijk om adequaat te reageren op grensoverschrijdend gedrag.

Meer inzicht in een complexe stoornis Agressie bij kinderen gaat gepaard met negatieve uitkomsten voor het kind zelf en de omgeving. Het is dan ook belangrijk om het te voorkomen of effectief te behandelen. Met het onderzoek beschreven in dit artikel hebben we getracht meer inzicht te verkrijgen in het meten, voorspellen en behandelen van agressie bij kinderen. De resultaten laten zien dat er nog veel te leren valt over agressie. Zo blijken er grote verschillen te bestaan tussen meetinstrumenten bedoeld om het niveau van agressie te meten. Verder zien we dat zowel distale als proximale variabelen voorspellend zijn voor agressie bij kinderen. Een systematische analyse van de literatuur over de behandeling van agressieproblematiek bij kinderen ten slotte laat zien dat effecten van behandeling gemiddeld klein zijn. Met name kinderen met zwaardere vormen van agressie profiteren meer van behandeling, en betrokkenheid van ouders leidt tot grotere effecten. Meer onderzoek is noodzakelijk om de behandelresultaten te verbeteren en de individuele en maatschappelijke effecten van agressieproblematiek te verminderen.

De betekenis van neurobiologie en genetica van antisociaal gedrag bij jeugdigen vanuit het perspectief van professionals in justitiële en gesloten jeugdzorg Neurobiologisch onderzoek heeft in de afgelopen decennia veel inzichten opgeleverd in de oorsprong van antisociaal gedrag (ASB). Er lijkt echter een kloof te zijn tussen deze groeiende inzichten en de praktijk. In een kwalitatief onderzoek spraken we professionals werkzaam in gesloten en justitiële jeugdzorg over de wijze waarop de nieuwe wetenschappelijke inzichten waardevol kunnen zijn voor hun werkveld. Onbekendheid met de genetische en neurobiologische inzichten bleken deze onbemind te maken. Professionals waren bovendien bang dat de nieuwe inzichten de kern van hun dagelijkse praktijk zou kunnen bedreigen, die gebaseerd is op veranderbaarheid en sociale factoren. Ze zagen echter ook dat genetische en neurobiologische verklaringen een waardevolle aanvulling of ondersteuning konden zijn op hun werk.

Focus op taalvaardigheid, niet op taalachtergrond Begrijpend lezen is een complexe vaardigheid en er bestaan grote individuele verschillen tussen kinderen. Sommige kinderen komen gemakkelijk tot goed begrip van een tekst, terwijl anderen daar veel moeite mee hebben. Begrijpend lezen kan vooral lastig zijn voor kinderen die thuis een andere taal spreken en op school leren lezen in hun tweede taal. Uit ons onderzoek bij beginnende lezers blijkt dat hun niveau in grote mate afhangt van hun taalvaardigheid (en niet zozeer hun taalachtergrond) en dat het daarbij van belang is om niet alleen te kijken naar de schooltaal maar ook naar de thuistaal van tweede-taallezers.

Op weg naar maatwerk bij pesten Pesten is een probleem dat voor sommige slachtoffers tot langdurige problemen leidt. Hoewel blijkt dat een aantal antipestinterventies effectief is, is het de vraag of ze voor álle slachtoffers helpen. Welke jeugdigen blijven chronisch gepest worden en welke maatregelen zijn voor hen nodig? Dit onderzoek laat zien dat slachtoffers die geen baat hebben bij een effectief antipestprogramma vaker angstig zijn, door medeleerlingen worden afgewezen en een problematische band met ouders rapporteren. Ook kunnen slachtoffers in een vicieuze cirkel terechtkomen, waarbij afwijzing thuis en school elkaar versterken. Om de situatie van deze jeugdigen beter te begrijpen, is een instrument nodig dat goed onderscheid kan maken tussen pesten en andere vormen van agressie. Bovendien mag de samenleving geen genoegen nemen met de huidige interventies; er is maatwerk nodig voor chronische slachtoffers.