Voorspellende seksuele epsychologische factoren voor het in behandeling zijn bij een bekkenfysiotherapeut

Omschrijving

Veel vrouwen met bekkenbodemklachten ervaren seksuele problemen en psychologische distress. De problemen die ervaren worden, kunnen gerelateerd zijn aan zwangerschappen en bevallingen. Niet alle vrouwen met bekkenbodemklachten zijn echter onder behandeling bij een bekkenfysiotherapeut. Hun besluit om een behandeling aan te gaan kan het resultaat zijn van expliciete en impliciete cognitieve processen. Daarom is onderzocht of zwangerschap, bevalling, ernst van de bekkenbodemklachten, seksuele problemen, psychologische distress en de impliciete associatie tussen hulp zoeken en seksuele problemen voorspellend zijn voor het in behandeling zijn bij een bekkenfysiotherapeut. Daartoe werden vrouwen uitgenodigd om een online enquête in te vullen en online een impliciete-associatietest te doen. Psychologische distress bleek een belangrijke en sterke voorspeller te zijn voor het in behandeling zijn. Zwangerschap, bevalling, de ernst van de bekkenbodemklachten en positieve impliciete associaties tussen hulp zoeken en seksuele problemen voorspelden ook dat vrouwen in behandeling waren. Seksueel functioneren was niet voorspellend. Om de complexe rol van seksueel functioneren in de context van behandeling te ontrafelen is meer onderzoek nodig. Meer kennis kan de zorg voor vrouwen met bekkenbodemklachten en seksuele problemen verder verbeteren.

Dit artikel is gebaseerd op twee eerdere publicaties over onderzoek naar seksuele en psychologische factoren die voorspellen dat vrouwen in behandeling zijn bij een bekkenfysiotherapeut (Brand et al., 2024a; 2024b). In Nederland heeft ongeveer 25 tot 50 procent van de vrouwen tussen 18 en 45 jaar last van ongewild urineverlies en ongeveer 10 procent heeft last van mictieproblemen (plasproblemen). Die prevalentie van urineverlies neemt toe als gevolg van zwangerschappen en met de leeftijd. Tussen 5 en 35 procent van vrouwen in de bevolking ervaart defecatieproblemen. Verzakkingsklachten komen voor bij meer dan 40 procent van de vrouwen ouder dan 40 jaar. 14 tot 24 procent van de vrouwen rapporteert bekkenpijn, met een toename tot meer dan 60 procent tijdens zwangerschappen en meer dan 30 procent na bevallingen. Dit soort bekkenbodemklachten kan ook tot seksuele problemen leiden. In Nederland ervaart 21 procent van de vrouwen, waarvan onbekend is of ze bekkenbodemklachten hebben, seksuele problemen.
Ongeveer 7 procent rapporteert verminderd seksueel verlangen, 6 procent heeft last van lubricatie- of opwindingsproblemen, 4 procent ervaart orgasmeproblemen en 5 procent ervaart pijn tijdens coïtus. Postpartum ervaart 65 procent van de vrouwen recidiverende genitale pijn en pijn tijdens coïtus. Dit percentage neemt af tot minder dan 30 procent in het eerste jaar postpartum. Ongeveer 21 procent van de vrouwen ervaart minstens één pijnlijke seksuele ervaring in hun leven. Genitale pijn en pijn tijdens coïtus worden ook door bekkenfysiotherapeuten behandeld en kunnen daarom zowel als bekkenbodemklacht als seksueel probleem gezien worden.